آگاهی خورشیدواره ایی بر ذهن انسان

این وبلاگ بر آن است تا محلی برای اندیشیدن باشد . که اندیشیدن شاه راهیست برای بهتر سخن گفتن. حال در این اندیشه باش که هر کس اندیشه ایی برای زیستن دارد .آنگاه است که در میآبی هر انسان شاه راهی برای زیستن دارد. و دلپذیر تر آنکه هیچ راهی مشترک نیست.
اما یک استثنا وجود دارد که بشود بعضی راهها را تجربه کرد و آن سخن گفتن از اندیشه هایست که بر زندگی فرد تاثیر گذاشته است.
منتظر نظرات شما هستیم تا بتوانیم شاه راه شما را تجربه کنیم.
اینجا چراغی روشن است. چراغی به روشنی خورشید آگاهی و اندیشه.
قابل توجه تمامی دوستان اینکه اشعار و نگاشته هایی که در این وبلاگ آمده تمام نگاشته بندهشن است،بجز آنهایی که با ذکر منبع آمده اند.
از دیدگاه نگارنده این وبلاگ نهایت اخلاق در وبلاگ گردی آن است که استفاده از مطالب هر وبلاگ با ذکر منبع باشد.

:: آرشيو مطالب

:: پروفایل مدیر وبلاگ

:: پست الكترونيك

:: RSS

:: گردشگری مجازی استان یزد

:: شوا

:: سایت جامع گردشگری ایران

:: سانیاس

:: باغ همسفران(سیامک و پگاه)

:: آوای کرک

:: اعتیاد نه!!!(آرمان)

فروغ شاعره ای جستجوگر :: احمد شاملو

به مناسبت سالمرگ احمد شاملو بد ندیدم مقاله ای از او را که در مورد فروغ نگاشته برای دوستان بگذارم.

روح هردوشاد

شعر فروغ همیشه برای من یک چیز زیبا بوده است، اگر این صفت برای بیان کیفیت شعر فروغ کافی باشد.

فروغ، تا آن حدی که من می شناسم و به من اجازه می دهد که قضاوت کنم، در شعرش- همچنانکه در زندگی- یک جستجوگر بود. من هرگز در شعر فروغ نرسیدم به آنجایی که ببینم فروغ به یک چیز خاصی رسیده باشد. همچنان که ظاهراً زندگیش هم همینطور بود. یعنی فروغ چیز معینی را جستجو نمی کرد. در شعر او حتا خوشبختی یا عشق هم به مثابه چیزی که دنبالش برویم و پیدایش کنیم مطرح نمی شود. او در زندگی اش هم هرگز دنبال یک چیز خاص نرفت، خواه به وسیلهﻯ شعر، خواه به وسیلهﻯ فیلم و خواه به وسیلهﻯ هر عامل دیگر. من او را همیشه به این صورت شناختم که رسالت خودش را در حد جستجو کردن پایان داد.

من هرگز ندیدم که فروغ چیزی را پیدا کند و آن چیز قانعش بکند. فروغ در شعرش دنبال چه چیزی می گشت؟ این برای من شاید به عنوان عظمت کار فروغ و اهمیت او مطرح بشود. من دلم می خواهد فروغ این طوری باشد. یعنی واقعاً این جوری فروغ را دوست می داشتم. می دیدم آدمی است که فقط جستجو می کند، اما این که چه چیز را جستجو می کند، این شاید برای خود او هم مهم نبود. آیا دنبال انسانیت مطلق می گشت؟ نه! آیا دنبال عشقی می گشت که وسیله ای باشد برای خوشبختی اش؟ نه! برای اینکه حتا دنبال خوشبختی هم نمی گشت. همه چیز را می دید و همه چیز را دوست داشت. حتا بندی را که رخت رویش آویزان می کنند. زندگی از موقعی که خورشید روشنش می کرد برای او قابل پرستش بود با یک عامل وحشت. در حالی که هردوی اینها بود، هیچ کدام آنها هم نبود. او فقط می دید و دوست داشت، اما هیچ چیز خاصی در این زندگی نمی جست. و واقعاً آیا قرن ما چنان قرنی است که ما چیزی بجوییم و چیزی بیابیم؟ تصور نمی کنم. او حداقل به این حقیقت رسیده بود که دنبال چیزی نگردد.

نمی دانم این حرف تا چه حد می تواند از دهان من بیرون بیاید، چون من خودم به عنوان یک شاعر شناخته شده ام. ببینید، من فکر می کنم همیشه یک شاعر، اعم از نقاش یا موسیقی دان و غیره- چون من می خواهم همهﻯ اینها را در کلمهﻯ شاعر خلاصه کنم- همیشه یک آدم خوب و مهربان است. بنابراین اگر بگوییم فروغ دنبال مهربانی و خوبی می گشت، در این صورت او باید می رفت جلوی آینه و به خودش نگاه می کرد. این جستجو از این نظر هست که خط معین و هدف معینی نداشت. شاید واقعاً دنبال چیزی هم می گشت. شاید به دنبال مرغ آبی بود. اما قدر مسلم این است که اسم آن مرغ آبی حتا "خوشبختی" نبود. شاید دنبال یک عروسک می گشت یا یک بازیچه، و یا شاید دنبال یک حقیقت بزرگ می گشت. هیچ کدام اینها را شعر او نشان نمی دهد، و زندگی او لااقل به من نشان نمی دهد. شاید کسانی که نزدیکتر به او بودند و معاشرتهای زیادی با او داشتند، بدانند که او پی جوی چه چیزی بوده است.

ما پس از این که فروغ را به قول اخوان "پریشادخت" می شناسیم، و بعد از آنکه او را یک جسمی می شناسیم که به قول ویکتور هوگو فقط وسیله ای هست برای اینکه روحی به روی زمین و میان ما باقی بماند، آنوقت این حرفها را پیش می کشیم.

کسی که می رقصد به عقیدهﻯ من زیبایی خطوط بدن را در حالات مختلف نه تنها نشان می دهد، بلکه ستایش می کند. فروغ معتقد به روحی در ورای جسم نمی توانسته باشد و خوشبختی را، شاید خوشبختیهای یک کمی جسمیتر را در همین چارچوب زندگی جستجو می کرد و از این لحاظ چقدر واقع بین و حقیقت بین بود و ما این را در شعرش می بینیم، اما همان طور که آن بالرین زیبایی را جستجو می کند در این خطوط، و این خطوط را در حالات مختلف قرار می دهد و آنها را ستایش می کند؛ فروغ زندگی را در حالات مختلف جستجو می کند، برای آتکه ستایش کند و زیباییهای آن را نشان بدهد. ببینید که از زندگی تا مرگ، در یک شعری که معشوق خود را وصف می کند، تن معشوق را وصف می کند. این حالات مختلف را میان دو قطب زندگی و مرگ قرار می دهد و یکی به یکی ستایش می کند. ما نمی توانیم در شعر فروغ به دنبای عشق به آن مفهومی که معمولاً در ادبیات و شعر ما بوده، باشیم. یعنی او دنبال یک مجهول مطلق نبوده است. شاید جستجوی او به این علت بوده که آنچه در بین تولد و مرگ ما ست، و این همه چیز مبتذلی که در زندگی هست نمی توانسته انگیزهﻯ آن عشق بزرگ، و ان عشق عرفانی، باشد. شاید این جستجویی کیهانی بوده است. شاید وقتی فروغ این همه پستی و بیچارگی روزانه را می دیده است، نمی توانسته باور کند که این تن قالب و ظرف آنچنان چیز بزرگی باشد که ما اسمش را عشق می گذاریم و به همین لحاظ او فقط به جستجو می پردازد. او گرد این ظرف می گردد، برای اینکه شاید راهی به آن حقیقت نامعلوم پیدا کند. حقیقتی که عظمتش را می شود حس کرد. شاید او می خواسته بین تن و آن مفهوم عظیم رابطه ای پیدا کند. شاید می خواسته به آن حقیقتی دست پیدا کند که در نظر شاعران پیش از او و ما به صورت روح و عشق عرفانی تعبیر می شده است.

من معتقدم که این جستجو تماماً با توفیق همراه بوده است. درست مثل این است که ما بدون اینکه ظاهراً قصدی داشته باشیم، یعنی قصدی را ارائه بدهیم، می رویم از شهر بیرون و توی صحرا در جهتی یا در جهات مختلف به راه می افتیم. ممکن است که ما اعلام نکرده باشیم که به کجا می رویم و به چه کاری می رویم. اما آیا خود این عمل نمی تواند یک هدف و غایتی باشد؟ یعنی قدم زدن، تفریح کردن و لذت بردن از چشم اندازهای اطراف. من کلمهﻯ جستجو را در شعر فروغ به همین معنی می گیرم.

فروغ جستجو می کند. اما در حالی که به جستجو می رود، ما را با چشم اندازهای گاهی فوق العاده زیبا و اغلب خیلی زیبای شعر خودش آشنا می کند. می بینیم که توی شعرش از زنی حرف می زند که زنبیلی به دست دارد و به خرید روزانه می رود. دیگر از این عالی تر چه چیز را می شود بیان کرد؟ او تمام اینها را به ما نشان می دهد. تمام چیزهایی که در روز بارها از جلو چشم ما می گذرند و ما آنها را نمی بینیم. در حقیقت گردش فروغ بدون هیچ هدف معینی صورت می گیرد و پربارترین گردش ممکن هم هست. تنها نگفته که به کجا می رود. احتمالاً اگر به جایی رسید، چه بهتر!

منبع: مجله فردوسی- اول اسفند ١٣٤٦

منبع:

http://www.nasour.net/?type=dynamic&lang=1&id=244

ارسال در تاريخ سه شنبه 25 تیر1387 توسط نوید شریف زاده (بندهشن)

در مورد تقدیر گرایی (فتالیسم) و خطرات آن برای جامعه

مردم اشتباهاتشان را روي هم ميريزند و غولي به نام تقدير ميسازند .

جان هاينر

این جمله را وقتی با اوضاع اجتماعی و اعتقادی جامعه حال حاضر ایران مقایسه می کنیم ،پی می بریم که این جمله شاید بهترین نوع تعریف برای جامعه هایست که از دوران سنت گرایی در حال گذار به مدرنیته هستند.جامعه ایی که در گذشته ایی نه چندان دور(حتی نسل قبل از انقلاب)به طرز خطرناکی دچار((fatalism تقدیگرایی بود.هرچند که خوشبختانه در نسل جوان امروزی و به واسطه ارتباط با جوامع مدرن تقدیرگرایی در حالت انزوا قرارگرفته است.و ازاین بابت می توان خشنود بود.زیرا دیگرجامعه با آویزان شدن به جمله هایی خرافی خود را در کسالت و رخوت فرو نمی برد وبدنبال ساختن اجتماع میرود و می فهمد که زندگی همراه با رفاه وامنیت در جامعه ایی موجود است که افرادش به دنبال این گونه جمله ها نروندکه((حتما سرنوشت ما این بوده)).این جمله بدون شک می تواند افیون جامعه باشد.وهمان چیزی که می تواند باعث سواستفاده بسیاری شود.

تقدیرگرایی در جوامع شرقی بسیار یافت می شود.که البته دلایلی متعددی دارد.یکی از مهمترین این دلایل ،دید مذهب زده ی این مردمان است.چه در خاورمیانه و چه در خاور دور به دلیل خرافه ها و مسائلی که به مذاهب از سوی سودجویان اضافه شده است، بسیاری از انسانها به گونه ایی خواب آلودگی و عدم تلاش برای آینده ایی روشنتر فرو رفته اندو خود را بدست تقدیر و سرنوشت سپرده اند.

به باور این قلم اعتقاد به سرنوشت و تقدیر گرایی خطرناکترین آفت برای تمامی انسانها و اجتماعات آنان است.انسان تقدیر گرا با همین بهانه از زیر مسئولیت انسانی خود شانه خالی می کند.زیرا برای این عمل خود بهترین بهانه را دارد.(این تقدیر من بود!) چه بهانه ایی از این بهتر و البته ابلهانه تر!

البته این گونه رفتارهای در بسیاری از مواقع از جامعه نیز به طرف انسان سرازیر می شود.جامعه ایی که به هر دلیلی،سیاسی ،اجتماعی،اقتصادی و فرهنگی رو به زوال می گذارد،فرد فرد آن اجتماع را به طرفی ترغیب می کند که عدم رسیدن به اهداف زندگی خود را بر گردن تقدیر و سرنوشت بیاندازند.در اجتماعی که آرزوهای آن کشته شود و انسانها در آن جامعه نتوانند به خوشبختی و تلاش برای رسیدن به سعادتی ابدی تلاش کنند،بی شک گونه ایی بی خیالی مشاهده می شود. و انسان ِ بی خیال همیشه چیزی برای گفتن دارد!

اما بهتر است به تقدیرگرایی در جامعه ی امروز ایران نیز نگاهی هر چند کوتاه اما دقیق تر بیاندازیم.

بی شک ایرانیان یکی از بهترین مصرف کنندگان این سخن در جهان حال حاضر و با وجود پیشرفت سهمگین علم در آن هستند.هنوز هم پیران ما بر این نکته تکیه کرده اند که سرنوشت آدمی را بر پیشانی آن حک کرده اند! و جوانان نیز در حالی که به اهمیت علم پی برده اند و می دانند که هیچ عملی در جهان هستی از روی قضا و قدر صورت نمی گیرد،گاه دیده می شود که از این جملات استفاده می کنند.اما چرا اینگونه است؟

می توان دلایل عدیده ایی را برای این گونه سخن گفتن بر شمرد.اینکه ایرانیان بواسطه ی تاریخ پرغم و اندوه خود ،بخصوص در چند قرن اخیر،سرخورده شده اند خود می تواند دلیلی باشد.مگر اینطور نیست که انسانهای سرخورده،سرخوردگی و عدم موفقیت خود را سعی می کنند هر طور که شده از خود رفع کنند؟

دلیل دیگر که مهمتر به نظر می رسد،شدت مذهب زدگی در ایران است.در ایران دیروز مذهب آنچنان با خرافات و هذیان دست در گریبان بود که انسانها را وا می داشت خود را به چیزی آویزان کنند.هر چند که جوانان ایران ِ امروز به دین بسیار عقلانی تر می اندیشاند.بیشتر گفتن از این دلیل را بهتر است فراموش کنیم زیرا امکان دارد برخی دوستان آن را توهین به دین تلقی کنند!

به هر رو امید است که این مختصر، اندک اندیشه ایی را در اذهان جوانان میهنم ایجاد کند تا دست کم بیاندیشند که بسیاری از عقب ماندگی های ایران امروز نه تنها به خاطر بی مدیریتی هاست بلکه به خاطر اندیشه های است که باعث این گونه مدیریت ها می شود.

ارسال در تاريخ شنبه 15 تیر1387 توسط نوید شریف زاده (بندهشن)

:: از عید قربان ما تا گاو بازی اسپانیایی ها

:: من از دیکته نوشتن خوشم نمی آید!

:: ترانه ی عاشقانه ایی که ........

:: حکایت دریاست زندگی

:: هر قبیله ایی به گونه ایی عمل می کند

:: زاغ شوم نیست!

:: به مناسبت 25 اردی بهشت روز بزرگداشت فردوسی بزرگ

:: کدام مهمترند؟

:: نوروز شاد

:: بوسه های ربوده شده: انقلاب جنسی ایران

:: آذر 1388